Ssaki

pancerniki

pancerniki

Fauna ssaków w stepach Ameryki Południowej jest stosunkowo uboga. Najbardziej interesujące wśród nich są pancerniki. Pancernik włochaty (Chaetophractus villosus) mieszka na pampasach Argentyny. Dni przesypia w wygrzebywanych przez siebie norach, a w nocy robi wycieczki w poszukiwaniu pokarmu, jednakże nie odchodzi nigdy daleko od kryjówki. O biologii tego zwierzęcia niewiele wiadomo.

Obok pancernika włochatego na suchych stepach zachodniej Argentyny i Boliwii żyje najmniejszy pancernik puklerznik argentyński, zwany też myszą pancerną (Chlamydophorus truncatus), o długości zaledwie około 13 cm. Trybem życia przypomina on kreta. Spodnią stronę ciała ma pokrytą gęstymi, srebrnymi włosami. Jest najlepiej ze wszystkich pancerników przystosowany do grzebania w ziemi. Większą część życia spędza w norach i chodnikach podziemnych, w których zdobywa pokarm złożony głównie z owadów, a także z innych bezkręgowców glebowych. Na powierzchni pokazuje się tylko wówczas, gdy zostanie do tego zmuszony, na przykład przez ulewny deszcz. Opuszcza wówczas masowo swe nory i bardzo niezdarnie i powoli porusza się po powierzchni ziemi.

Na suchych stepach i sawannach żyje pancernik kulisty — bolita (Tolypeutes tricinctus), którego nazwa pochodzi od umiejętności zwijania się w kulę, chroniącą go przed napastnikiem lepiej, niż kolce jeża. Długość ciała tego zwierzęcia dochodzi do 45 cm. Ubarwienie skóry jest ciemnoszare lub brunatne. Pancerz, bardzo twardy, złożony jest z dwóch części ruchomo złączonych ze sobą, z których jedna osłania okolicę grzbietową, a druga — okolicę ramieniową.

Pancernik kulisty w razie niebezpieczeństwa przerażony najpierw zaczyna uciekać, a jeśli mu się to nie udaje, z głośnym świstem zwija się w kulę. Obserwowano nieraz psy usiłujące rozerwać taką opancerzoną kulę, ale nie stwierdzono, aby któremuś z nich to się udało. W związku z tak dobrze wykształconym przystosowaniem obronnym, u pancernika kulistego zupełnie zanikły inne przystosowania, jak zdolność do zakopywania się w ziemię i umiejętność szybkiego biegania.